Ga naar de inhoud

Euthanasie

14 juni 2018 Leestijd:

'Iets kroms, wat een hoop recht kan doen'

Doa is arts in opleiding en blogt als Dokter Do over haar ervaringen. Ook schrijft ze elke maand een gastblog voor VWS. Deze keer over een patiënt die niet meer beter wordt.

‘Ik wil niet meer leven,’ schreeuwde ze. Ze vloekte in woorden waar ik nog nooit eerder van had gehoord. Ik deed haar kamerdeur achter me dicht en zette haar glas met cola verder van haar af op tafel. Ik wilde niet dat ze hem om zou gooien uit frustratie. Vastberaden om de dood uit haar hoofd te praten, ging ik op haar bed zitten.

‘Ellen, waarom zeg je dat nou?’ vroeg ik voorzichtig. Ze zat tegenover mij in haar rolstoel. Met een hand in haar haren en een elleboog op het aanzettafeltje van haar rolstoel. Ze keek me niet aan, wat ik op dat moment niet zo erg vond. Ik kan slecht tegen huilende mensen.

Het was even stil, daarna keek ze op en staarde naar de drie portretten die boven haar bed hingen. Ik staarde met haar mee naar de drie knappe blonde kinderen waar ze altijd trots over vertelde. Haar dochters, een tweeling van 25 jaar, en een oudere zoon van 27. Daar had ze mij nog een tijdje aan willen koppelen. We hebben er toen vreselijk om moeten lachen, totdat ze in tranen uitbarstte en mij vertelde hoe moeilijk haar ziekte voor haar kinderen is geweest.

Ellen had MS, oftewel multiple sclerose. Een verschrikkelijke ziekte die je zenuwcellen aantast, waardoor je je spieren steeds slechter kunt controleren. Soms totdat je niets meer kunt en gevangen zit in je eigen lichaam.

‘Ik wil niet meer leven,’ verbrak ze snotterend de stilte. Het gevloek en de boosheid waren over en hadden plaatsgemaakt voor nog meer verdriet. Ellens toestand ging steeds verder achteruit. Ze werd niet meer alleen belemmerd door haar ziekte, maar ook door haar hoofd. Ze kon niet meer zelf een sigaret opsteken en dat kon ze niet aan. ‘Mijn eigen dood is het enige wat ik nog kan controleren,’ fluisterde ze.

Ellen was drie keer afgewezen voor euthanasie, een vorm van levensbeëindiging waar elk arts ooit weleens mee te maken zal krijgen. Een moeilijke beslissing die tegen alle principes en regels ingaat waar je als arts voor hebt gestudeerd. Iets kroms dus, wat tegelijkertijd een hoop recht kan doen aan patiënten met ondraagbare en uitzichtloze ziektebeelden.

Na een paar jaar hard knokken, kreeg Ellen op een dag eindelijk te horen dat haar euthanasie goedgekeurd was. Het gaf haar het laatste beetje kracht dat ze nodig had om los te laten. Ze had voor zichzelf allang besloten dat ze het leven niets meer te geven had. ‘Het leven is mooi geweest,’ had ze gezegd. ‘Ik heb alles eruit gehaald en veel liefde gegeven. Put het leven uit Doa, voor het jou uitput. Want voor je het weet is alles voorbij. Daar hoef je niet eens per se voor dood te gaan.’

Ellen is 45 jaar oud geworden, maar haar woorden draag ik nog steeds met me mee.  

* Namen zijn gefingeerd

Volg Doa

- Facebook: Dokter Do

- Instagram: @dokterdo